Nội dung

Tập di chuyển trên các địa hình

 

Đại cương

Tập di chuyển trên các địa hình (dốc hoặc rải sỏi hoặc đường gồ ghề…) là một bài tập chức năng quan trọng, giúp cải thiện và nâng cao chức năng đi lại của người bệnh. Bài tập này đặc biệt có ích cho những người bệnh có khó khăn trong di chuyển và những người bệnh yếu hoặc liệt. Bài tập này giúp tạo thuận cho người bệnh tái hội nhập xã hội khi ra viện. Tập di chuyển trên các địa hình có thể kết hợp với các dụng cụ trợ giúp (ví dụ: nạng, gậy….)

Chỉ định

Người bệnh liệt nửa người

Người bệnh yếu hai chân

Người bệnh khó khăn trong di chuyển như đau thần kinh tọa, đau hoặc chèn ép dây thần kinh, sau gãy xương chi dưới  

Chống chỉ định

Thể trạng quá yếu, đứng chưa vững

Người bệnh có rối loạn tri giác nhận thức, không hiểu lệnh và không điều khiển được các cử động của cơ thể.

Chuẩn bị

Người thực hiện: bác sĩ hoặc kỹ thuật viên vật lý trị liệu.

Phương tiện: ghế, nạng, địa hình (dốc hoặc rải sỏi hoặc đường gồ ghề…)

Người bệnh

Người bệnh trang phục gọn gàng

Giải thích và hướng dẫn cách tập cho người bệnh

Các bước tiến hành

Tập di chuyển  lên xuống dốc, đường gồ ghề cho người bệnh liệt nửa người

. Lên dốc 

Tư thế ban đầu người bệnh: ngồi trên ghế 

Tư thế kỹ thuật viên: đứng  phía sau người bệnh

Kỹ thuật viên hướng dẫn người bệnh chuyển từ ngồi sang đứng

Người bệnh di chuyển đồng thời bước chân lành lên trước, sau đó đến chân liệt

Người bệnh tiếp tục thực hiện khi lên hết dốc

. Xuống dốc 

Tư thế kỹ thuật viên: đứng  phía trước người bệnh

Người bệnh di chuyển đồng thời bước chân liệt xuống trước, sau đó đến chân lành

Người bệnh tiếp tục thực hiện xuống cho tới khi hết dốc

Người bệnh xoay người ngồi vào ghế

Dặn dò người bệnh, thu dọn dụng cụ

Tập di chuyển lên xuống dốc, đường gồ ghề với nạng cho người bệnh yếu hai chân

Kỹ thuật viên làm mẫu 

. Lên dốc

Kỹ thuật viên đứng phía dưới người bệnh 

Hướng dẫn người bệnh từ ngồi sang đứng (2 nạng đặt phía trước )

Người bệnh giữ thăng bằng đứng tốt – Kỹ thuật viên chuyển nạng sang hai bên 

Di chuyển với nạng cách đi đu đưa đến gần dốc

Người bệnh sử dụng hai nạng như một. Một tay chống nạng, một tay bám vào người nhà.

Người bệnh đu chân lên trước rồi đến hai nạng

Tiếp tục đi tiếp lên hết dốc

. Xuống dốc

Kỹ thuật viên đứng phía trước người bệnh

Người bệnh sử dụng hai nạng như một. Một tay chống nạng, một tay bám vào người nhà.

Người bệnh đưa nạng xuống trước rồi đu hai chân xuống sau.

Người bệnh đi tiếp xuống cho tới hết dốc.

Đi đu đưa đến gần ghế và ngồi xuống.

Người bệnh làm, kỹ thuật viên sửa sai. 

Dặn dò người bệnh, thu dọn dụng cụ 

Theo dõi

Trong quá trình tập luyện cần theo dõi tránh tập quá sức.

Theo dõi sự tiến triển của người bệnh.

Tai biến và xử trí

Chú ý xử trí các tai biến trong khi tập cũng như sau khi tập:

Tăng huyết áp: Thuốc hạ áp.

Đau cơ: Thuốc giảm đau, nghỉ ngơi, các biện pháp vật lí trị liệu.

Tập quá sức: Nghỉ ngơi.

Ngã khi tập: Chú ý cẩn thận, tránh ngã.